جميله بوحيرد؛ مبارز شناخته شده الجزایر تا آخرین نفس




کاریکاتوریست: علی المندلاوی

 
1-جزایری تونسی
 
-جمیله در سال 1935 (یک قرن پس از اشغال الجزایر توسط فرانسه در 1830) در پایتخت الجزایر چشم به جهان گشود.

-مادر جمیله تونسی و مادرش الجزایری بود. نام او در تاریخ مبارزه آزادی بخش الجزایر و جهان عرب و آفریقا و جهان ماندگار خواهد شد: جمیله بوحیرد.

-او یگانه خواهر در میان هفت برادر بود.

-جمیله درباره تونس -سرزمین مادری اش- گفت «تونس سرزمین دایی هایم است». «به همان اندازه که تونسی هستم به همان اندازه هم به الجزایر تعلق دارم. مادرم تونسی است».

-مادر همواره به جمیله تذکر می داد که او الجزایری و مسلمان است نه فرانسوی و مسیحی. در آن زمان، مردم الجزایر به دلیل تبلیغات فرانسه –که الجزایر را استعمار کرده بود- در پی تغییر تابعیت خود از الجزایری به فرانسوی بودند. این تغییر تابعیت لزوما با ضرورت سرسپردگی به فرانسه همراه بود. در آن زمان موج گسترده ای از تبلیغ مسیحیت نیز آغاز شده بود.

2-از مدرسه و کلاس خیاطی تا مبارزه

-پدر جمیله فرهیخته بود و اصرار داشت تا دخترش به مدرسه برود. در آن زمان، سطح آموزش دختران در حد خواندن و نوشتن بود.

-جمیله مثل اغلب دختران هم سن و سال خودش وارد آموزشگاه خیاطی شد. او به طراحی لباس علاقه داشت.

-او در کلاس رقص کلاسیک نیز شرکت کرد. جمیله همچنین سوارکار ماهری بود.
 
3-از اسب تا شمشیر
 
-وقتی انقلاب الجزایر در 1954 میلادی آغاز شد جمیله نوزده ساله بود. او عضو جبهه آزادی بخش ملی شد تا علیه استعمار فرانسه مبارزه کند.

-او جزو اولین گروه داوطلبان زن برای بمبگذاری در مسیر سربازان فرانسوی بود. جمیله به دلیل اقدامات شجاعانه خود مهم ترین فرد مورد پیگرد شد.

-جمیله در نبرد آزادی بخش الجزایر نقش عمده ای داشت. او در برابر استعمارگران فرانسوی ایستاد و در پاسگاه های پلیس استعمارگر مورد شکنجه قرار گرفت اما کم نیاورد. او با روحیه پافشاری و چالش طلبی به مقاومت در برابر اشغالگران ادامه داد.

-این دختر جوان بر خلاف دختران هم سن و سالش رویای ازدواج نداشت. او زندگی اش را وقف مبارزه علیه استعمارگران فرانسوی کرد. ماجراهای اقدامات شجاعانه جمیله برای مبارزه با استعمارگران همه جا پیچید. جمیله بازداشت شد و مورد محاکمه قرار گرفت. قاضی فرانسوی به اعدام جمیله رای داد.

4-جمیله و جک 

جک وارگاس وکیل مدافع فرانسوی جمیله یکی از وکلای شناخته شده در جهان بود. او گرایشات ضد استعماری و آزادی خواهانه داشت.

جک عزم خود را برای دفاع از قضای عادلانه جزم کرده بود. او وکالت بسیاری را بر عهده گرفته و پیروز شده بود. اما در ورای دفاع از جمیله حکایت عشق بود. جک مصمم بود تا از او خواستگاری کند. جک پس از گرویدن به اسلام با جمیله ازدواج کرد. این شرط جمیله که در جامعه مسلمان بزرگ شده بود برای ازدواج با جک بود. این پیوند مقدس بین جک و جمیله چندین سال دوام آورد... اما سرانجام آن دو به شرط احترام متقابل طلاق گرفتند.

5-ادامه مبارزه پس از استقلال الجزایر 

مبارزه جمیله با استقلال الجزایر به پایان نرسید. او در عرصه دفاع از حق آموزش و مشارکت زنان کشورش در عرصه سیاسی به فعالیت پرداخت. او در جریان اعتراضات مردمی الجزایر پس از سرنگونی بوتفلیقه نیز شرکت کرد و خواستار آزادی سیاسی شد.

6-جمیله در شعر و سینما و تئاتر 

-مبارزه جمیله بوحیرد الهام بخش شاعران شناخته شده و کمتر شناخته شده عرب شد. آنها اشعار گوناگونی در ستایش از مبارزات و ایستادگی جمیله سرودند. بدر شاکر السیاب قصیده ای درباره جمیله در دیوان «انشوده المطر» نوشت. نزار قبانی و عبد الوهاب البیاتی و عبد الرحمان الشرقاوی و نجیب سرور نیز در اشعارش به تمجید از اقدامات شجاعانه جمیله پرداختند. شاعران به همه زبان های دنیا از این زن شجاع ستایش نمودند.

-جمیله الهام بخش شاعران و نویسندگان و هنرمندان شد و نام او به عنوان نماد زنان در دفاع از استقلال کشورها بروز کرد... مطبوعات عرب و رسانه های آزادیخواه در جهان از سابقه درخشان مبارزات ضد استعماری جمیله سخن گفتند. بدین ترتیب او به عنوان چهره محبوب در سطح کشورهای عربی و جهان مطرح شد.

-سهم جمیله به عنوان یک مبارز با سابقه در سینما نیز قابل ملاحظه بود.

-چندین فیلم سینمایی عربی نیز درباره مبارزات جمیله بوحیرد ساخته شدند؛ از جمله فیلم یوسف شاهین کارگردان معروف مصری که به نقش جمیله در مبارزات آزادی بخش پرداخت.

7- جمیله و روسای جمهور عرب
 
-صوفیا الهمامی روزنامه نگار تونسی در 2006 گفتگویی با جمیله بوحیرد انجام داد. جمیله در این گفتگو خاطرات خود را با برخی از سران عرب بازگو کرد. او درباره ملاقات هایش با روسای جمهوری احمد بن بله و هواری بو مدین و الحبیب بو رقیبه و جمال عبد الناصر و معمر القذافی و یاسر عرفات گفت.

8-آخرین خبرهای جمیله

-جمیله بوحیرد شامگاه چهارشنبه 22 ژانویه 2020 با قیس سعید رییس جمهور تونس در کاخ ریاست جمهور قرطاج دیدار کرد.

-قیس سعید در مراسم قدردانی از جمیله نشان ویژه جمهوری تونس را به او اهدا کرد. جمیله به خاطر جایگاه و مبارزه طولانی برای آزادی الجزایر از استعمار فرانسه و نیز برای مبارزه مستمر در راستای حمایت از آزادی مورد قدردانی قرار گرفت.

9-فلسفه مبارزه جمیله 

-فعالیت های جمیله با استقلال الجزایر به پایان نرسید. جمیله بر این باور بود که زندگی یک مبارزه است که تا آخرین نفس ادامه دارد.

-او در عرصه مبارزه برای حقوق زنان در کشورش مثل آموزش و مشارکت در عرصه سیاسی شرکت کرد. جمیله با نه گفتن به تصدی پست و مناصب حکومتی پیشنهادی به مبارزات سیاسی ادامه داد. او در جریان اعتراضات سیاسی و اجتماعی اخیر در الجزایر شرکت کرد.

-گویی جمیله می خواهد به سابقه مبارزاتی اش وفادار بماند.

-او این سابقه درخشان را همچون تخته سنگ سیزیف با خود حمل می کند و هیچگاه دست از مبارزه نمی کشد.