مشروعیت زدایی از حزب الله در انتخابات پارلمان لبنان

«نه» به حاکمان کنونی و رخنه «تحول» در دیوار احزاب سنتی
انتخابات از نظر مردم لبنان دریچه ای برای تحول بود و با حضور خود تحول را تحقق بخشیدند (گتی)

مردم لبنان به واسطه حضور در انتخابات پارلمانی در ۱۵ مه پلی برای گذار به مرحله جدید پس از انتخابات ساختند. نتایج صندوق های رای گیری مثل «صاعقه» بر سر نظام حاکم فرود آمد و بساط اکثریت پارلمانی حزب الله و متحدانش را برچید و نیروهای ملی و تحول خواه سربرآوردند.

«نه» اکثریت جدید پارلمان همچون خروش و فریاد بلند به احزاب سنتی بود که به فرهنگ سلاح و خشونت و منطق دولت موازی معترضند. صدای احزاب هوادار حزب الله آهسته تر شد. حزب الله و دار و دسته اش هنوز دچار شوکند، نتایج غافلگیر کننده بود و موازنه را بهم زد و چهره های شاخص و سرشناس بسیاری از طرفداران حزب الله به پارلمان راه نیافتند اما به جای آنها شخصیت های غیر تکراری با شعار تحول و نجات لبنان از مشکلات وارد پارلمان شدند. ۱۳ نامزد از نیروهای تحول خواه که پس از قیام اکتبر شکل گرفتند به پارلمان راه یافتند.
 نتایج انتخابات ثمره عزم و اراده مردمی است که جلوی چهره های کلیدی احزاب ایستادند و دستشان را رو کردند. احزاب نیروهای لبنانی (قوات) و حزب سوسیالیست ترقی خواه و کتائب و الاحرار و الجماعه الاسلامیه با گفتمان رویارویی با سیاست ویرانگری کنار یکدیگر ایستاده و چندین کرسی احزاب و نامزدهای سنتی حزب الله و جنبش امل و جریان ملی آزاد و طاشناق و المرده را از آن خود کردند و شماری از چهره هایی که چند دهه نماینده هستند را کنار زدند.

 

حزب نیروهای لبنان کرسی های بیشتری را از آن خود کرد (گتی)

 

حزب الله و متحدانش جام شکست را نوشیدند و اکثریت پارلمان از دستشان رفت. ۵۷ نماینده ائتلاف حزب الله به پارلمان راه یافتند و اکثریت جدید پارلمان از ۷۱ نماینده تشکیل شده است. پارلمان لبنان ۱۲۸ نماینده دارد. میزان مشارکت مردم در انتخابات کنونی نسبت به انتخابات ۲۰۱۸ کاهش ۸ درصدی داشته و به ۴۱ درصد رسید.
 

اکثریت پارلمان دست حزب الله نیست

مردم لبنان دیوار ترس و تابو را شکستند و با ابزارهای در دسترس و دموکراتیک برای رویارویی با حاکمیت فریاد کوبنده سردادند.

طونی بولس تحلیلگر سیاسی در گفتگو با «المجله» گفت «انتخابات به مردم لبنان مجال داد تا اکثریت پارلمان را از قبضه حزب الله خارج کنند. فراکسیون ائتلاف حزب الله یا به عبارت دیگر فراکسیون قاسم سلیمانی بر پارلمان لبنان حاکم بود و دولت لبنان را دزدیده بودند».

او خاطر نشان کرد «مردم لبنان سیلی کوبنده به حزب الله زدند و پیام مهمشان این بود که مخالف تغییر موقعیت استراتژیک لبنان و جایگاه این کشور در جهان عرب هستند».
این تحلیلگر لبنانی معتقد است «انتخابات پارلمانی فقط بستر مناسب برای راه یابی چهره های غیر تکراری ایجاد نکرد بلکه مهم تر از این بیانگر خواست مردم لبنان درباره موقعیت لبنان در جهان عرب و مخالفت با گروه هایی بود که می خواهند لبنان را به ناکجا آباد ببرند. حزب الله چنین برنامه ای را پیاده می کند. این گروه یک طرح منطقه ای بر خلاف خواسته مردم لبنان پیش می برد».

بولس تاکید کرد «مردم در پای صندوق های رای گفتند که برنامه حزب الله در لبنان خریدار و مقبولیت ندارد و مردم خواهان برقراری دولتی هستند که از سوی جهان عرب و جامعه جهانی مشروعیت داشته باشد».

وی اظهار کرد «فصل نوینی در روند سیاسی آغاز شده چون اکثریت پارلمان دست نیروهای ملی و تحول خواهی است که می خواهند معتمد مردم باشند».

بولس در ادامه خاطر نشان کرد «گفتگو با حزب الله خیانت ملی است چون گفتگوهای پیشین به نتیجه نرسید. عده ای قبلا می گفتند حزب الله را می شود «لبنانی» کرد و با این گروه به توافق رسید اما این تلاش ها شکست خوردند. ما تجارب متعدد و رویدادهایی را در حافظه داریم که ثابت کردند گفتگو با حزب الله خیانت به اعتماد و رای مردم لبنان است. شما به خاطر دارید حزب الله ۲۰۰۸ بیروت را تصرف کرد و در ۲۰۱۱ کودتای «سیاه پوشان» که میشل عون را به قدرت رساند. این رویدادها نشان می دهد که حزب الله عهد شکنی می کند».

او توضیح داد «هر گونه گفتگو با حزب الله به منظور سامان دادن به اوضاع سیاسی داخلی مثل تشکیل کابینه و انتخابات ریاست جمهوری باید تحت نظارت عربی و بین المللی انجام شود. مردم لبنان مخالفت خود را با توافق دوحه که مشروعیت بخشی به سلاح حزب الله بود بیان کردند. حزب الله در پی کودتای نظامی سال ۲۰۰۸ به قدرت رسید. مردم خواهان برقراری مجدد پیمان طائف که زیر نظر اتحادیه عرب و سعودی انجام شد هستند. پیمان طائف بستر اصلی توافق احتمالی در لبنان یا حتی تجدید الگوی نظام کنونی است. مفاد بسیاری در پیمان طائف اجرا نشده اند که باید اجرا شوند».
بولس درباره دلایل حضور مردم در انتخابات تاکید کرد «مردم لبنان تحت سیطره اشغال هستند و منتظر دریچه امیدی برای بیان خواسته هایشان بودند. آنها در قیام اکتبر حرفشان را زدند اما معترضان به دست نظام سیاسی حاکم که در قرق حزب الله است سرکوب شدند».


 

طونی بولس تحلیلگر سیاسی

 

او یادآور شد «انتخابات برای مردم لبنان دریچه ای به سوی تحول بود و در این رویداد شرکت کردند و حرفشان را به کرسی نشاندند. مردم بیم و واهمه تقلب در نتایج و سرکوبگری را داشتند. حالا درست که مردم پیروز واقعی در انتخابات هستند اما آنها به حاکمان سیاسی اعتماد ندارند».
بولس با بیان اینکه مقابله با اشغالگری رژیم ایران و نظام کنونی که سالیان سال قدرت را قبضه کرده به هیچ وجه راحت و آسان نیست افزود انتخابات نقطه آغاز این حرکت بود. رویدادهای ملی دیگری مثل تشکیل کابینه پیش رو داریم. مردم زیر بار دولتی که فقط اسم دولت وحدت ملی را به یدک می کشد نمی روند و بایستی دولت اکثریت پارلمانی شکل بگیرد تا بعد به انتخابات ریاست جمهوری برسیم. رئیس جمهور بعدی نباید از جنس ساکن کنونی کاخ ریاست جمهوری بعبدا یعنی ابزار دست و مجری طرح رژیم ایران در لبنان باشد».

او معتقد است «مردم لبنان مسئولیت مقاومت و مشروعیت مقاومت را به نیروهای ملی واگذار کردند و این نیروها باید در عمل جلوی سیستم حاکم کنونی را بگیرند».
 

گروه مبارز به دنبال به کرسی نشاندن تحول

منا فیاض تحلیلگر سیاسی و نویسنده و استاد دانشگاه در گفتگو با «المجله» گفت «انتخابات لبنان با بحران معیشتی بی سابقه همزمان شد اما با این حال بخش وسیعی از مردم برای بازخواست عاملان این بحران به پای صندوق رای رفتند».

او افزود «۶۰ درصد واجدین شرایط رای ندادند و این بیانگر این است که این بخش وسیع از جامعه خشمگین هستند و جانشان به لب رسیده و به کل نظام حاکم اعتماد ندارند و امیدی ندارند که عده ای بیایند و بتوانند مشکلات و گرفتاری هایشان را حل کنند. اما در مقابل، گروه دیگری دست از مبارزه بر نداشتند. آنها می خواستند به رغم تمامی معایب و کاستی های قانون انتخابات و برنامه های حاکمیت حرفشان را به کرسی بنشانند و دریچه ای به سوی تحول بگشایند. نامزدهای این گروه به پارلمان جدید راه پیدا کردند و ضمنا ما حالا یک فراکسیون سنتی مخالفان و گروه های ملی گرا در پارلمان داریم. البته مردم چندان به این فراکسیون اعتماد ندارند چون به هر حال آنها قبلا در بدنه حاکمیت حضور داشتند اما در میتینگ های انتخاباتی برای جذب رای مردم شعار جمع کردن سلاح حزب الله سر دادند».
 

منا فياض تحلیلگر سیاسی و نویسنده و استاد دانشگاه

 

این تحلیلگر سیاسی معتقد است «آن دسته از مخالفان حاکمیت که در بدنه قدرت حضور داشتند اینک از شرایط کنونی و اقدامات حزب الله برای قبضه کردن امور در کشور راضی نیستند پس آنها هم با گروه های مخالف حزب الله همصدا شدند و شعار جمع آوری سلاح غیر قانونی و بازخواست حزب الله به خاطر رویکرد و اقدامات چند سال اخیر سر دادند».

منا فیاض با بیان اینکه وضعیت معیشتی ناگوار مردم لبنان باعث شد بخش گسترده ای از جامعه در انتخابات شرکت نکنند گفت «اما گروهی که در انتخابات شرکت کردند می خواستند دولت دزیده شده را پس بگیرند تا یک نظام مستقل داشته باشند».

او خاطر نشان کرد «حزب الله به رغم همه اقداماتش اما اکثریت پارلمانی را از دست داد و این پیروزی نیروهای ملی و تحول خواه است. حالا باید فراکسیون های نیروهای اپوزیسیون ملی و سنتی و جامعه مدنی و نیروهای تحول خواه و انقلابی بر سر تنظیم یک برنامه و طرح پارلمانی در راستای جلوگیری از بده بستان ها و اجرای قانون و نجات کشور توافق کنند».

این فعال لبنانی افزود «توافق بین تمامی گروه های اپوزیسیون و نیروهای تحول خواه ضروری است چون در غیر اینصورت پارلمان دچار چند دستگی و چند صدایی می شود».

او تاکید کرد «اگر نیروهای اپوزیسیون و ملی و تحول خواه به توافق نرسند و دست در دست یکدیگر ندهند حزب الله با بهره گیری از چند دستگی آنها تنش زایی کرده و شاید مساله تعیین رئیس پارلمان و تشکیل کابینه و حتی انتخابات ریاست جمهوری تعطیل شود».

منا فیاض در پایان گفت «برخی نمایندگان ائتلاف حزب الله دست به تهدید زدند و می توان گفت که حزب الله درصدد فشار آوردن به فراکسیون های ملی و تحول خواه است که شاید کار به تعطیلی پارلمان آینده بکشد. به همین دلیل گروه های مخالفی که به پارلمان راه یافتند و نیروهای ملی گرایی که سابقه نمایندگی در پارلمان داشتند باید با اتحاد در برابر دم و دستگاه حزب الله در پارلمان بایستند تا ضمن بازگشت حاکمیت ملی مفاد قانون اساسی پیمان طائف اجرا گردد».