• شماره جدید
اقتصاد

آیا انگلیس از الگوی رشد اقتصادی ترامپ پیروی می کند؟

رؤسای کل بانک مرکزی امیدوارند واشنگتن باری از دوششان بردارد
: یک اتوبوس در حال عبور از مقابل پارلمان انگلیس (گتی)

 

: یک اتوبوس در حال عبور از مقابل پارلمان انگلیس (گتی)
: یک اتوبوس در حال عبور از مقابل پارلمان انگلیس (گتی)

محمد العریان

بازارهای مالی در دو هفته نخست ماه گذشته، در انتظار اجرای سیاست های اقتصادی محتمل دارای محرک های بیشتر روند رو به رشدی را طی کردند؛ آنهم پس از وقوع شگفتی های سیاسی فراوانی که  به نفع مؤسسات نیست. رؤسای بانک مرکزی در دو سوی اقیانوس اطلسی برای اقداماتی آماده می شوند که شاید منجر به افزایش میانگین رشد و افزایش آهنگ تورم شود.

ترامپ و مشاورانش بعد از رسیدن ترامپ به ریاست جمهوری اعلام کردند که در راستای کمک به عملی شدن برنامه های اقتصادی ترامپ و اجرای سیاست های اقتصادی وی می خواهند سریعا وارد عمل شوند. افزایش هزینه در بخش زیر ساخت ها و اصلاحات مالیاتی و کاهش نظارت از جمله فاکتورهایی هستند که به تحقق رویکرد اقتصادی ترامپ کمک می کنند. ترامپ در عین حال عوامل دست و پاگیر برای تجارت و بازرگانی را کم اهمیت خوانده و به جای اجرای تعرفه ها و یا لغو موافقتنامه های کنونی همچون قرارداد تجارت آزاد آمریکای شمالی تا کنون تنها به خروج آمریکا از پیمان تجاری اقیانوس آرام اشاره کرد. این توافق تجاری تا کنون در کنگره آمریکا به تصویب نرسیده است.

به احتمال زیاد، انگلیس از الگوی ترامپ پیروی خواهد کرد. پیش بینی ها حاکی از آن است که فیلیپ هاموند وزیر خزانه داری در بیانیه سالانه پاییزی از قراردادی بزرگ میان دولت جدید و شرکت های گوناگون به منظور تحریک رشد اقتصادی خبر می دهد. این بیانیه، همچنین به افزایش هزینه در بخش زیر ساخت ها و کاهش نظارت و اصلاحات مالیاتی اشاره خواهد کرد.

این دو طرح رویکردی ابتکاری در واقع نتیجه مستقیم و واکنشی است به موج پوپولیستی که در بیشتر کشورهای غربی راه افتاده است. همین موج پوپولیستی منجربه پیروزی غافلگیرکننده هواداران بریگزیت در همه پرسی ماه ژوئن در انگلیس و نیز رسیدن ترامپ به ریاست جمهوری آمریکا شد. در این دو کشور، حکومت که در راس قوه مجریه قرار دارد اکثریت پارلمان (قوه قانونگذاری) را هم در اختیار گرفته است. همه پرسی اصلاح قانون اساسی در ایتالیا هم در این راستا صورت گرفت. برای مثال، انتخابات در آلمان و فرانسه در سال جاری برگزار می شود. آلمان، پیشتر از تمایل خود برای کاهش محدودیت های مالی در اروپا خبر داده بود.

یک باورهمگانی از مدتی نه چندان کوتاه مبنی بر گرفتار شدن موسسات در بحران های رویکردی وجود دارد. یکی از نتایج فلج اقتصادی همان نبود خط مشی فراگیر و پاسخگو برای تعامل با ضعف اقتصادی و نیز گذاشتن باری بر دوش بانک های مرکزی برای مدت های مدید است که از توان آنها خارج است. از این رو، بازارها به امید تسریع رشد تولید ناخالص داخلی اسمی به سرعت شروع به نرخ گذاری نمودند که منجر به رشد بی سابقه سه بازار عمده سهام آمریکا شد. در عین حال، نرخ بهره در طول منحنی بازدهی افزایش یافت و به دنبال آن، احتمال افزایش نرخ بهره توسط بانک مرکزی آمریکا (ذخیره فدرال) افزایش یافته است.

روسای کل بانک های مرکزی همچنین از تغییرات محتملی در آینده اقتصاد خبر می دهد؛ این خبر، می تواند دستکم در وقت حاضر باعث آسودگی خاطر آنان شود.

شمار زیادی از رؤسای بانک مرکزی در 12 ماه گذشته نسبت به سیاسات های اقتصادی اعتراض کردند. به باور این عده، مشکل کار در تکیه بیش از حد لازم به سیاست های پولی غیر سنتی است که باید جلوی اثرات جانبی احتمالی و تبعات ناخواسته آن را با جدیت بیشتری گرفت. آنها همچنین درباره ضرورت اصلاحات ساختاری و مشوق های مالی در راستای تحریک رشد اقتصادی –البته اگر مجالی برای این اقدامات باشد- صحبت کردند.

بدین ترتیب، می توان به دلایل استقبال رؤسای بانک مرکزی در خصوص وضع سیاست های فراگیرتر پی برد. البته، غرب همچنان با چالش عمده تری یعنی دست یابی به رشد اقتصادی سریع تر و فراگیر  نه تنها در ارتباط با رفاه اقتصادی بلکه همچنین در بخش نهادها و سیاست و جامعه مواجه است.

با این همه، اما احتیاط رؤسای بانک های مرکزی در مرحله کنونی قابل توجیه است؛ نه تنها به خاطر اینکه ماهیت کاری آنها چنین می طلبد بلکه به این دلیل که اظهارات سیاسی باید با وضع سیاست های واقع گرایانه و دقیق همراه باشد و اجرای این سیاست ها باید مستمر باشد؛ وگرنه انگلیس و آمریکا با خطر ورود به دوران طولانی رشد کند و غیرمنصفانه اقتصادی روبرو خواهند بود و سایه رکود تورمی که بدتر از همه اینهاست دست از سرشان برنخواهد داشت.

رویدادهای چندین هفته آینده نه تنها برای بانک های مرکزی که برای دستیابی به یک جهش در بازار حائز اهمیت می باشد. دولت های ترامپ در آمریکا و ترزا می در انگلیس در واقع باید با تاکید بر افزایش رشد در برابر تورم، مشوق های معینی را برای افزایش تولید ناخالص داخلی اسمی و واقعی و پیش بینی شده ارائه کنند. این یک مانور سیاسی فریبنده است که به دلیل قطب بندی های سیاسی به مدت یک دهه متوقف شد و حالا، پس از گذشت مدت زمان طولانی از تکیه بر حمایت مالی مؤسسات خصوصی و بانک مرکزی برای تحریک رشد از سر گرفته شده است

مقاله قبلیمقاله بعدی
مجله فارسی
مجله با ارائه مجموعه‌ای از مقاله‌های منسجم به مهم‌ترین مسائل پیش روی خاورمیانه و جهان امروز می‌پردازد. مجله ما تلاش دارد تحلیل‌های دقیقی از تازه‌ترین رویدادهای جهان در اختیار خواننده قرار دهد. از تحلیل سیاسی اخبار پیشرفت و توسعه گرفته تا مشاجرات مابین روشنفکران درجه یک جهان و مصاحبه‌ها با چهره‌های سیاسی سرشناس برای پوشش تمام زاویه‌های امور در نظر گرفته می‌شوند.

پاسخی بگذارید